Chương 4

Địa chỉ trên tấm danh thiếp của chị Mai dẫn Minh Thư đến một căn hộ cũ được cải tạo thành studio ở quận Tĩnh An. Không gian nồng mùi cà phê, máy lạnh chạy vù vù và ngập tràn những bảng vẽ, máy ảnh cùng những tập kịch bản vứt ngổn ngang.

“Đến rồi à?” Chị Mai ngồi vắt chân trên ghế xoay, ném cho Thư một xấp tài liệu dày cộp. “Đây là yêu cầu của một nhãn hàng gốm thủ công. Họ muốn làm nội dung ‘chữa lành’ nhưng kịch bản của đám cộng tác viên trước viết như đấm vào tai khách hàng. Em có hai tiếng. Chỉnh sửa, biên tập, làm sao để người ta nhìn vào là muốn rút ví. Làm được thì ở lại, không thì cửa ở hướng kia.”

Minh Thư không nói một lời, đặt chiếc laptop cũ xuống cái bàn gỗ nhỏ ở góc phòng. Những năm tháng làm việc ở tiệm photo, tiếp xúc với đủ loại khách hàng từ sinh viên đến dân kinh doanh, cộng với việc tự học đêm khuya, đã rèn cho cô một khả năng quan sát nhạy bén. Cô nhận ra vấn đề: Kịch bản quá sáo rỗng. Người Thượng Hải không mua gốm, họ mua “cảm giác bình yên” giữa thành phố xô bồ.

Cô bắt đầu gõ. Những ngón tay thanh mảnh lướt trên bàn phím đầy quyết liệt. Cô lồng ghép những câu chuyện về sự bền bỉ của đất nung qua lửa, giống như cách một người phụ nữ trưởng thành sau những giông bão.

Đúng hai tiếng sau, Mai cầm bản thảo lên. Chị im lặng đọc, rồi nhếch môi: “Kỹ năng dùng chữ khá đấy. Được, từ nay em là trợ lý nội dung tự do của chị. Chỗ ngủ của em là cái kho nhỏ phía sau, có một cái giường xếp. Chị trả em lương theo sản phẩm, trừ tiền chỗ ở và điện nước, còn lại là của em.”

Đó là bước ngoặt đầu tiên. Minh Thư không chỉ dừng lại ở việc làm thuê. Đêm đêm, dưới ánh đèn leo lét ở kho, cô bắt đầu tự xây dựng một cửa hàng trực tuyến nhỏ trên Douyin và Xiaohongshu, đặt tên là “Thư Viên”. Cô nhận ra rằng nếu chỉ bán sức lao động cho Mai, cô sẽ mãi là cái bóng. Cô cần một thứ gì đó hoàn toàn thuộc về mình.

Trong giai đoạn này, cuộc đời Minh Thư xuất hiện ba người phụ nữ, giống như ba mảnh ghép hoàn thiện con người mới của cô:

Người thứ nhất là chị Mai. Mai dạy cô sự tàn nhẫn của thương trường. “Đừng bao giờ để khách hàng thấy em đang cần họ, hãy để họ thấy họ cần em,” Mai nói khi gạch bỏ một đoạn văn cầu xin sự ủng hộ trong bài đăng của Thư. Từ Mai, Thư học được cách đàm phán, cách định giá bản thân và cách giữ cái đầu lạnh trước những lời chỉ trích.

Người thứ hai là Tiểu Tuyết, một cô nàng tóc nhuộm xanh neon, chuyên viên dựng phim và chụp ảnh sống cùng khu chung cư. Tuyết là kiểu người “sống gấp”, thực dụng nhưng tài năng. “Nội dung của bà hay đấy, nhưng ảnh xấu quá, chẳng ai thèm xem đâu,” Tuyết nhận xét thẳng thừng khi thấy Thư tự chụp sản phẩm dưới ánh đèn tuýp. Đổi lại việc Thư viết phụ đề cho các video của Tuyết, cô được Tuyết dạy cách căn góc sáng, cách bắt lấy “cái hồn” của vật dụng qua ống kính máy ảnh. “Ảnh đẹp là vũ khí, Thư ạ. Không có vũ khí thì đừng ra trận.”

Người thứ ba là Bà Nội Chân, một cụ bà sống ở tầng trệt, chủ một tiệm thêu truyền thống đang dần lụi bại. Trong khi những người trẻ chạy theo công nghệ, Thư lại tìm thấy sự kết nối kỳ lạ với những đường kim mũi chỉ tỉ mỉ của bà. Bà Chân dạy cô sự kiên nhẫn. “Làm gì cũng phải có cái tâm. Nếu con chỉ muốn kiếm tiền nhanh, con sẽ chỉ làm ra rác thải. Nếu con muốn xây dựng sự nghiệp, con phải thổi hồn vào nó.” Từ những mảnh vải thừa bà Chân cho, Thư bắt đầu thiết kế những chiếc túi thơm thêu tay nhỏ xinh, kết hợp với các bài viết mang tính chiêm nghiệm của mình.

Minh Thư làm việc điên cuồng. Ban ngày làm cho Mai, chiều học chụp ảnh với Tuyết, tối muộn lại ngồi bên bà Chân để học về chất liệu. Cô ăn bánh mì khô, uống nước lọc, nhưng mỗi tối khi nhìn vào số lượng người theo dõi trang “Thư Viên” tăng lên từng chút một, cô cảm thấy một sự thỏa mãn chưa từng có.

Một đêm nọ, Minh Thư nhận được thông báo đơn hàng đầu tiên từ một người lạ ở Bắc Kinh. Đó là một chiếc túi thơm thêu họa tiết hoa sen đá – loài hoa mạnh mẽ sinh tồn trong sỏi đá. Cầm tờ vận đơn in tên người gửi là “Đào Minh Thư”, cô đứng lặng trong gió đêm Thượng Hải.

Lần đầu tiên trong đời, cái tên của cô không nằm trên một danh sách “khoản lỗ” của gia đình. Nó nằm trên một sản phẩm do chính đôi tay và trí tuệ của cô tạo ra.

“Mình sẽ không chỉ sống sót,” cô thầm nhủ, mắt hướng về những tòa nhà chọc trời lung linh phía Phố Đông. “Mình sẽ bắt thành phố này phải ghi nhớ tên mình.”

Hành trình từ một cô gái “không ai chống lưng” đến một nữ cường nhân tự làm chủ vận mệnh đã chính thức bắt đầu từ những đơn hàng nhỏ bé ấy. Thư biết, con đường phía trước còn dài và đầy cạm bẫy, nhưng ít nhất, giờ đây cô đã có trong tay chiếc la bàn của riêng mình.